Z tej okazji uczniowie i uczennice Szkoły Podstawowej nr 9 odwiedzili miejsca związane z patronem – zostały zapalone znicze i złożone wieńce pod głazem pamiątkowym przy ul. Łukaszewicza i tablicą znajdującą się na budynku Przedszkola nr 44, w pobliżu miejsca, w którym mieszkał.

– Uczniowie i uczennice co roku odwiedzają miejsca pamięci związane z naszym patronem, poznają historię doktora i jego rodziny szukając tego, co obecnie może być dla nas ważne i poruszające. W tym roku mieli możliwość, by obejrzeć nowy głaz pamiątkowy - po 47 latach od odsłonięcia został zmieniony. Już niebawem ósmoklasiści będą poznawać historię Fortu VII - miejsca stracenia witaszkowców, obecnie Muzeum Martyrologii Wielkopolan – informuje Szkoła Podstawowa nr 9.

Poprzedni głaz, który został odsłonięty 30 kwietnia 1976 r. powrócił do Parku Wilsona, upamiętniał on 150-lecie odzyskania niepodległości przez Stany Zjednoczone (znajdował się na nim napis: "W sto pięćdziesiątą rocznicę ogłoszenia niepodległości Stanów Zjednoczonych Ameryki nazwało wdzięczne miasto Poznań Ogród Botaniczny parkiem imienia wielkiego prezydenta Woodrowa Wilsona – 4 VII 1926". Autorem owalnej, metalowej płyty był Kazimierz Ruciński, a odsłonięcie nastąpiło w tej postaci 5 lipca 1926 r.).

Doktor Franciszek Józef Witaszek, ps. Warta, Kur, Myszkowski, Funiu urodził się 8 września 1908 w Śmiglu. Ukończył medycynę na Uniwersytecie Poznańskim. W czasie studiów został odznaczony Medalem Karola Marcinkowskiego za pracę "Listewki skórne (linie papilarne) na palcach dzieci i dorosłych". W latach 1928-1931 pracował w Poradni Przeciwgruźliczej w Poznaniu i w tym czasie zestawił i opublikował wyniki opadania krwinek w przebiegu gruźlicy. W marcu 1936 r. współzałożył zakład produkujący surowice i szczepionki Serovac Poznański. Od 1937 r. był członkiem spółki założycielskiej oraz dyrektorem wytwórni strun chirurgicznych i technicznych Catgut Polski. Produkowany tam catgut ze sterylizacją jodową impregnowany srebrem i jodem całkowicie zaspakajał potrzeby krajowe. Opatentował preparat do klarowania wina o nazwie Clarovac. W latach 1932–1939 wykładał higienę w Państwowej Szkole Pielęgniarek PCK w Poznaniu i na Wyższym Studium Katolickim. Był sekretarzem Związku Lekarskiego w Obwodzie Wielkopolskim oraz działał w Towarzystwie Higienicznym. Był lekarzem zaufania Ubezpieczalni Krajowej w Poznaniu jako rzeczoznawca do spraw inwalidzkich. W 1935 r. wydał Zarys orzecznictwa inwalidzkiego, który był pierwszą obszerną publikacją na ten temat w języku polskim.

We wrześniu 1939 r. jako jedyny lekarz opiekował się rannymi żołnierzami w szpitalu polowym we wsi Dobrzelin koło Żychlina w trakcie bitwy nad Bzurą.

Jesienią 1939 r. po powrocie do Poznania został zaprzysiężony do organizacji Ojczyzna przez por. Stefana Adama Schmidta. W końcu 1939 r. został zaprzysiężony do Służby Zwycięstwu Polsce przez por. Czesława Surmę. Od jesieni 1939 będąc osobistym lekarzem biskupa Walentego Dymka współpracował z nim w tworzeniu Kościoła Podziemnego.

W marcu 1940 r. wszedł w szeregi Pierwszej Komendy Poznańskiej Związku Walki Zbrojnej (ZWZ), został mianowany do stopnia kapitana czasów wojny.

Władze okupacyjne zezwoliły dr. Witaszkowi na prowadzenie praktyki lekarskiej dla Polaków, dlatego mógł ich leczyć i potajemnie szczepić przeciw chorobom zakaźnym. Przyjmowanie pacjentów w gabinecie lekarskim i wizyty domowe ułatwiały mu działalność konspiracyjną i stanowiły przykrywkę do wykonywania rozkazów ppłk. Franciszka Niepokólczyckiego, któremu bezpośrednio podlegał.

Najprawdopodobniej istotnym elementem działalności zespołu dra Witaszka była produkcja trucizn, których używano do uśmiercania wyselekcjonowanych Niemców i kolaborantów; konsekwentnie zaprzeczała temu po wojnie Mariola Witaszek-Malinowska, córka Franciszka.

Został aresztowany przez Gestapo 25 kwietnia 1942 r. po czym został skazany przez Policyjny Sąd Doraźny w Poznaniu na karę śmierci przez ścięcie. Oferowano mu łaskę w zamian za współpracę; nie zgodził się. Wyrok wykonano w Forcie VII w Poznaniu 8 stycznia 1943 r. Wraz z nim zginęło również 30 członków organizacji – 24 mężczyzn i 6 kobiet.

Został odznaczony Medalem Karola Marcinkowskiego i Krzyżem Walecznych.

Fot: Szkoła Podstawowa nr 9